Problem

Ale czy na elewację można położyć każdą dachówkę? Pytanie można zadać inaczej, bardziej technologicznie niż estetycznie. Czy dachówki Edilians można układać w pionie? Jeśli się chwilę nad tym zastanowić, to jedyną poprawną odpowiedzią będzie „to zależy jaką”. Na tych prostych i surowych bryłach projektowana i stosowana jest najczęściej jakaś forma dachówki, która także jest „ascetyczna”. Charakteru budynkowi dodaje wtedy taki czy inny format dachówki, struktura całości, barwa i jej niuanse, takie jak faktura powierzchni. Możliwości jest wiele.

Poszukiwania

Płaska dachówka swoją prostą formą pasuje do prostej formy bryły architektonicznej łącznie z jej elewacjami. Dachówka płaska, czy to zakładkowa z zamkami (np. HP10 Huguenot, HP20 Huguenot, Alpha 10 Ste Foy, Beauvoise Huguenot), czy to płaska bezzamkowa (np. Plate 20×30 Huguenot, Neoplate Ste Foy, Stretto Huguenot) ma jeszcze jedną cechę, która powoduje, że dobrze sprawdza się na elewacjach, czyli w pionie. Jest płaska. Jest stabilna, nie chwieje się, nie przechyla się na jedną stronę. Tym kluczem dochodzimy do pierwszego wniosku, że dachówki, które leżą na płaszczyźnie stabilnie, mogą być układane w pionie.

Dachówki Edilians na elewacjach

Czyli rozszerzamy możliwości techniczne z dachówek płaskich zakładkowych i płaskich bezzamkowych na całą grupę dachówek kształtowych, które leżą stabilnie. Wymieniać można długo, ale będą w tej grupie dachówki nowatorskie jak Diamant Huguenot, ale także marsylki (np. PV10 Huguenot, PV13 Huguenot), sercówki (Losangee Huguenot), tak zwane suwakowe (H10 Huguenot i H13 Huguenot), różne holenderki płaskie (H2 Huguenot, Tenord i Monopole No1 też z zakładów Huguenot). Kluczem jest tutaj niewysoki, poprzeczny profil dachówek. Są one po prostu stabilne jak się je powiesi na łatach.

Problem mogą w tym zastosowaniu sprawiać dachówki profilowane, które mają wysoki profil i środek ciężkości przesunięty w stronę fali dachówki. W tej grupie możemy wymienić dachówki esówki/ holenderki (np. Panne S Huguenot) i dachówki śródziemnomorskie, romańskie (np. Omega 10 Ste Foy czy Plain Sud Gelis). Te dachówki po położeniu na łatach przechylają się na stronę fali i potrzebują podparcia dachówki sąsiedniej. To właśnie ta cecha wydaje się pewną barierą w zastosowaniu ich na elewacji.

Dachówki Edilians na elewacjach

Refleksja

Jednak rozglądając się podczas podróży po różnych regionach z dachami „dachówkowymi” można zauważyć na przykład, że niewielkie boki lukarn są wykładane dachówkami „niededykowanymi” na pion, np. holenderkami. Dlaczego więc nie zastosować ich na dużych powierzchniach? Kluczem wydaje się tutaj rzemiosło, pomysł, dekarskie „know-how” i chyba brak szerszej tradycji. Ale jakichś wyraźnych, technicznych przeciwwskazań nie ma. Pamiętać należy tylko, że powyżej pewnego kąta dachu wszystkie dachówki należy mocować mechanicznie.

Dachówki Edilians na elewacjach

Rozwiązanie

Przyjrzyjmy się dachówce „mnich-mniszka”, która podpowie nam, jak można podejść do układania na elewacjach dachówek o „niestabilnej” budowie. Mnich-mniszka nie należy do powszechnie stosowanych, a i oferta rynku tych dachówek w Polsce nie jest duża, jest może nawet wyjątkowo skromna w porównaniu z innymi „powszechnie” stosowanymi typami dachówek. Ale są materiały źródłowe i filmy na YT pokazujące układanie tych dachówek. Przytoczmy jedną z technik rzemieślniczych.

Dachówki Edilians na elewacjach

Przy układaniu dachówek na łatach to mniszkę układa się na łatach a mnicha na mniszkach. Jednym z rozwiązań jest ułożenie między mniszkami pionowej listwy, do której mocowane są mnichy. Zatem pragnąc ułożyć na dachu i elewacji dachówkę na przykład holenderkę esówkę, ograniczeniem wydaje się elewacja. Wystarczy jednak zaczerpnąć pomysł ze wspomnianej techniki układania dachówek mnich-mniszka i na elewacji zastosować odpowiedniej wielkości łaty, listwy układane w pionie pod profil dachówki tak, aby ją po prostu ustabilizować.